Jak zatrudnić lekarza z Ukrainy?

23Kwi

Zgodnie z polskimi przepisami, jest pięć ścieżek uzyskania prawa do wykonywania zawodu lekarza. Wybór jednej z nich zależy już od osoby, która stara się o legalne zatrudnienie w naszym kraju. Dla obywateli Ukrainy jednak najprostsza jest procedura wprowadzona tzw. specustawą.

Zgodnie z ustawą o zawodzie lekarza i lekarza dentysty, by osoba spoza Unii Europejskiej uzyskała prawo wykonywania zawodu w Polsce musi nostryfikować dyplom lub zdać Lekarski Egzamin Weryfikacyjny.

Od ubiegłego roku może też uzyskać ograniczone lub warunkowe prawo wykonywania zawodu. Obywatele Ukrainy mogą skorzystać jeszcze z przepisów ustawy z 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa.

Pozwalają one szybko uzyskać prawo wykonywania zawodu lekarza na 18 miesięcy.

Specustawa pozwala najszybciej uzyskać prawo wykonywania zawodu

Z punktu widzenia obywateli Ukrainy, którzy chcą uzyskać w Polsce prawo wykonywania zawodu lekarza, najkorzystniej jest skorzystać właśnie ze specustawy.

Zgodnie z jej art. 61 od 24 lutego 2022 r., przez okres 18 miesięcy, niezależnie od trwania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii, obywatelowi Ukrainy, który uzyskał kwalifikacje lekarza lub lekarza dentysty poza terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej, można udzielić zgody na wykonywanie zawodu lekarza albo zgody na wykonywanie zawodu lekarza dentysty oraz przyznać warunkowe prawo wykonywania zawodu lekarza albo warunkowe prawo wykonywania zawodu lekarza dentysty.

Osoby takie muszą spełnić wymagania określone w art. 7 ust. 2a pkt 3–5 i 7 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, czyli:

posiadać pełną zdolność do czynności prawnych,
posiadać stan zdrowia pozwalający na wykonywanie zawodu – potwierdzony orzeczeniem lekarza (w Polsce albo za granicą) wydanym w okresie nie później niż trzy miesiące przed złożeniem wniosku,
wykazywać nienaganną postawę etyczną – przedstawić dokument potwierdzający niekaralność zawodową i spełnienie wymogów dotyczących postawy etycznej wydany przez uprawniony organ w kraju pochodzenia (jeżeli jest możliwość jego uzyskania) albo oświadczenie,
posiadać dyplom lekarza, lekarza dentysty potwierdzający ukończenie co najmniej pięcioletnich studiów, wydany w innym państwie niż państwo członkowskie Unii Europejskiej.

Zgodnie z informacją dostępną na stronie Ministerstwa Zdrowia: „Osoby, które począwszy od 24 lutego 2022 r. przekroczyły granicę Ukrainy z Polską i przedstawiły kopię dokumentu potwierdzającego przekroczenie granicy i nie posiadają oryginału dyplomu ukończenia studiów, mogą przedstawić dyplom w formie niebudzącej wątpliwości kopii (dobrej jakości odwzorowanie dokumentu). W okresie 6 miesięcy po zakończeniu konfliktu zbrojnego na Ukrainie należy dostarczyć oryginał dyplomu lub notarialnie potwierdzoną kopię dokumentu”.

Wniosek należy złożyć do ministra zdrowia. Po wydaniu przez niego w formie decyzji zgody na wykonywanie zawodu lekarza, należy wystąpić do właściwej okręgowej izby lekarskiej o przyznanie prawa wykonywania zawodu lekarza.

Ograniczone i warunkowe prawo wykonywania zawodu

Niezależnie od specustawy, od ubiegłego roku osoby spoza krajów UE mogą uzyskać ograniczone prawo wykonywania zawodu lekarza. Art. 7 ust. 2f ustawy o zawodzie lekarza umożliwia nabycie przez osobę, która uzyskała kwalifikacje poza UE, uprawnień do wykonywania zawodu lekarza na określony zakres czynności zawodowych, czas i miejsce – musi być wskazana konkretna placówka, która zatrudni daną osobę na umowę o pracę na czas określony.

Ponadto zgodnie z art. 7 ust. 9 w okresie ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii można udzielić zgody na wykonywanie zawodu lekarza oraz przyznać warunkowe prawo wykonywania zawodu pod nadzorem lekarza posiadającego specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty. W decyzji określa się, czy dana osoba może wykonywać zawód samodzielnie, czy też konieczny jest jej nadzór.

Z tym, że Ministerstwo Zdrowia w komunikacie z 31 marca 2022 roku poinformowało, że w związku ze zniesieniem od 1 kwietnia 2022 r. wyodrębniania podmiotów leczniczych przeznaczonych do udzielania świadczeń zdrowotnych pacjentom chorym na Covid-19, a co za tym idzie w związku z brakiem możliwości wydania zgody na wykonywanie zawodu lekarza albo zgody na wykonywanie zawodu lekarza dentysty na podstawie art. 7 ust. 9 i 10 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty począwszy do 1 kwietnia 2022 r. wstrzymuje się wydawanie zgody na wykonywanie zawodu na wyżej wskazanej podstawie prawnej, a zatem warunkowego prawa wykonywania zawodu.

Osoby, które otrzymały takie prawo muszą ponownie wystąpić do ministra zdrowia z wnioskiem o zgodę na wykonywanie zawodu poza podmiotem leczniczym przeznaczonym do udzielania świadczeń zdrowotnych pacjentom chorym na Covid-19, czyli wystąpić o ograniczone prawo wykonywania zawodu. Gdyby ktoś jednak chciał pozostać w Polsce na dłużej, musi pomyśleć o uznaniu jego wykształcenia. Tu są dwie drogi: nostryfikacja dyplomu lub lekarski egzamin weryfikacyjny.

Droga i trudna nostryfikacja

Postępowanie nostryfikacyjne w sprawie uznania dyplomu prowadzone jest przez uczelnię wyższą. W razie dostrzeżenia różnic w programie studiów, efektach uczenia się lub czasie trwania studiów, a te zwykle występują, uniwersytet nostryfikujący ma możliwość zobowiązania studenta do zdania egzaminów lub odbycia praktyk zawodowych.

Uniwersytet określa warunki i terminy ich przeprowadzenia. Maksymalna wysokość opłaty za procedurę nostryfikacyjną wynosi 50 proc. wynagrodzenia zasadniczego profesora. To obecnie wynosi 6010 zł, czyli koszt nostryfikacji to minimum 3205 zł. Dodatkowe koszty związane z nostryfikacją to tłumaczenia i podręczniki. Trzeba się zatem liczyć z kosztami minimum 4 000 zł i dużym wysiłkiem, co zniechęca wiele osób.

Tańszy Lekarski Egzamin Weryfikacyjny

Dlatego w ubiegłym roku wprowadzono przepis, który pozwala dyrektorowi Centrum Egzaminów Medycznych uznać kwalifikacje lekarza albo lekarza dentysty uzyskane w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej na podstawie uzyskania przez wnioskodawcę wyniku pozytywnego Lekarskiego Egzaminu Weryfikacyjnego (lub w przypadku dentystów – lekarsko-dentystycznego).

Do LEW może przystąpić osoba, która uzyskała w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej dyplom lekarza, uprawniający w tym państwie do wykonywania zawodu lekarza, po ukończeniu, co najmniej pięcioletnich studiów. Zgłoszenie do LEW/LDEW następuje za pomocą złożonego wniosku zamieszczonego na stronie CEM.

W celu zgłoszenia konieczne jest założenia konta na stronie CEM. Czynność ta jest dokonywana wirtualnie, za pośrednictwem strony internetowej. Wniosek zgłoszeniowy do LEW/LDEW składa się do dnia:

28 lutego roku kalendarzowego, w którym jest przeprowadzany dany egzamin, w przypadku egzaminów wyznaczonych w okresie od dnia 15 maja do dnia 15 czerwca;
31 lipca roku kalendarzowego, w którym jest przeprowadzany dany egzamin – w przypadku egzaminów wyznaczonych w okresie od dnia 15 października do dnia 15 listopada.

Po upływie tych terminów nie ma możliwości złożenia zgłoszenia. Najbliższy LEW zostanie przeprowadzony 1 czerwca 2022 r., ale nie można się już do niego zgłosić. Obecnie zatem pozostaje tylko zgłoszenie się do egzaminu w sesji jesiennej. Opłata za egzaminy wynosi 700 zł. Egzamin ma formę testu składającego się z 200 pytań zawierających pięć odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa. O tym, jakie zagadnienia znajdą się na egzaminie mówi rozporządzenie ministra zdrowia z 22 lutego 2021 r. w sprawie Lekarskiego Egzaminu Weryfikacyjnego i Lekarsko-Dentystycznego Egzaminu Weryfikacyjnego.

Ponadto konieczne jest odbycie stażu podyplomowego lub uznanie stażu podyplomowego odbytego poza Polską za równoważny ze stażem podyplomowym odbytym w naszym kraju oraz złożenie z wynikiem pozytywnym Lekarskiego Egzaminu Końcowego (LEK) lub Lekarsko-Dentystycznego Egzaminu Końcowego (LDEK) w języku polskim.

Podstawa prawna: